Przejdź do treści

Lektury — branżowa I stopnia

Aktualna lista i opracowania dla branżowej szkoły I stopnia.

Opracowania

21 opracowań

  • Antygona

    Sofokles · tragedia antyczna

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Tragedia Sofoklesa opowiada o losach Antygony, która wbrew zakazowi króla Kreonta pochodzi swojego brata Polinejkesa, łamiąc prawo państwowe w imieniu boskich nakazów. Konflikt między sumieniem jednostki a autorytetem władcy prowadzi do tragicznych konsekwencji dla bohaterów i ich bliskich. Utwór stawia fundamentalne pytania o granice posłuszeństwa, naturę sprawiedliwości oraz cenę, jaką płaci się za wierność własnym przekonanym.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Baczyński, Herbert, Miłosz, Pawlikowska-Jasnorzewska, Przerwa-Tetmajer, Staff, Szymborska, Tuwim — wybrane wiersze

    Różni poeci · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Branżowa I

    Zbiór ten prezentuje antologię wierszy ośmiu kluczowych polskich poetów, od Młodej Polski po współczesność, ukazując ewolucję liryki polskiej. Teksty łączą refleksję nad tożsamością, historią i kondycją egzystencjalną człowieka, tworząc spójny obraz tradycji poetyckiej. Utwory te stanowią fundament do analizy zmian stylistycznych i tematycznych w polskiej literaturze XX wieku.

    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Bogurodzica

    Anonim · pieśń religijna

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I

    Bogurodzica to najstarsza zachowana polska pieśń religijna, powstała prawdopodobnie w XIII lub XIV wieku. Utwór stanowi modlitwę do Matki Boskiej, łączącą prośbę o wstawiennictwo z uwielbieniem Jej roli jako Bogurodzicy. Tekst charakteryzuje się archaicznym językiem, prostą strukturą stroficzną oraz głębokim wymiarem teologicznym.

    • LO / technikum — zakres podstawowydo wyboru / uzupełniające · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: selection_or_named
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole_short

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Chłopi

    Władysław Stanisław Reymont · powieść realistyczno-naturalistyczna

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Powieść Władysława Reymonta ukazuje brutalną, wielowątkową walkę o ziemię i przetrwanie w środowisku wiejskiej wspólnoty na przełomie XIX i XX wieku. Autor przedstawia losy rolników z Włośców, dla których posiadanie kawałka pola staje się obsesją wykraczającą poza logikę moralną i ludzką. Utwór jest bezlitosnym studium natury, w którym instynkty, namiętności i chciwość determinują losy bohaterów, prowadząc do nieuchronnej tragedii.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: fragment
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: fragment

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Górą „Edek”

    Marek Nowakowski · opowiadanie

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Opowiadanie Marka Nowakowskiego to intymna relacja z życia prowincji, w której codzienność splata się z pamięcią i tożsamością narratora. Autor z precyzją psychologiczną ukazuje mechanizmy relacji międzyludzkich oraz wpływ otoczenia na kształtowanie się osobowości bohatera. Tekst stanowi refleksję nad przemijaniem, lojalnością i ceną, jaką płaci się za zachowanie własnych wartości w zderzeniu z presją otoczenia.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole_short
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole_short

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Hymn do miłości ojczyzny; wybrana satyra

    Ignacy Krasicki · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Branżowa I

    Wybór ten prezentuje dwa kluczowe wiersze Ignacego Krasickiego: „Hymn do miłości ojczyzny” oraz satyrę „O przyjacielu”. Teksty te ukazują ideowy fundament oświecenia, łącząc patriotyzm rozumiany jako służba wspólnemu dobru z ostrą krytyką wad narodowych i społecznych.

    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Iliada

    Homer · epos

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Iliada to starożytny epos homerycki, który koncentruje się na gniewie Achillesa podczas ostatniego roku wojny trojańskiej. Po tym, jak Agamemnon odbiera mu brankę Bryzejdę, Achilles porzuca walkę, co prowadzi do klęsk Greków i śmierci jego przyjaciela Patroklosa. Utwór opisuje drogę bohatera od zemsty po pojednanie z Priamem, ukazując tragiczne konsekwencje pychy i boskich interwencji.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: fragment
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: fragment

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Mitologia, część I: Grecja

    Jan Parandowski · opracowanie mitów

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    „Mitologia. Grecja” Jana Parandowskiego to klasyczne opracowanie mitów starożytnego Hellady, które łączy rekonstrukcję fabularną z analizą psychologiczną i kulturoznawczą. Autor przedstawia bogów i bohaterów nie jako postacie płaskie, lecz jako odzwierciedlenie ludzkich dylematów, emocji i mechanizmów społecznych. Książka stanowi fundament do zrozumienia antycznego dziedzictwa, które wciąż przenika współczesną kulturę, literaturę i język.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole_or_selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Oda do młodości; wybrane ballady; wybrane wiersze

    Adam Mickiewicz · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Branżowa I

    Zbiór ten prezentuje kluczowe wiersze Adama Mickiewicza z okresu wczesnego romantyzmu, koncentrując się na tematyce młodości, buntu przeciw konwencjom oraz fascynacji siłami natury i ludowej tradycji. Teksty łączy ekspresyjna forma, dynamiczny rytm oraz odwołania do mitologii i folkloru, które kształtują romantyczny wzorzec podmiotu lirycznego. Opracowanie służy do analizy ewolucji stylu poety oraz jego zaangażowania w budowanie tożsamości narodowej poprzez poezję.

    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Pieśń o Rolandzie

    Anonim · epos rycerski

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Pieśń o Rolandzie to średniowieczny epos rycerski, opiewający heroizm i wierność wobec króla oraz wiary. Głównym wątkiem jest klęska francuskiej straży tylnej pod Roncevaux oraz śmierć Rolanda, który odmawia wezwania pomocy, by nie hańbić honoru. Utwór łączy motyw chrześcijańskiego męczeństwa z kodeksem rycerskim, tworząc wzorzec idealnego wojownika.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: fragment
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: fragment

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Potop

    Henryk Sienkiewicz · powieść historyczna

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    „Potop” Henryka Sienkiewicza to powieść historyczna osadzona w czasach Szwedzkiego Potopu (1655–1660), która opowiada o zdradzie, pokucie i odbudowie moralnej narodu. Główny bohater, Andrzej Kmicic, najpierw sprzyja Szwedom, ale po spotkaniu z Heleną Radziwiłłówną podjął decyzję o powrocie na stronę polskiego wojska. Powieść, napisana w epoce pozytywizmu, podkreśla wagę lojalności, honoru i indywidualnej odpowiedzialności w tworzeniu przeznaczenia narodu.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: fragment
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: fragment

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Profesor Andrews w Warszawie

    Olga Tokarczuk · opowiadanie

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Opowiadanie ukazuje wizytę brytyjskiego profesora w Warszawie, która staje się pretekstem do refleksji nad różnicami kulturowymi i percepcją rzeczywistości. Narracja łączy elementy reportażu z obserwacją psychologiczną, eksponując dystans między zachodnim racjonalizmem a lokalnym, wielowymiarowym doświadczeniem polskiego miasta. Tekst porusza kwestię komunikacji i nieporozumień wynikających z odmiennych systemów wartości.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole_short
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole_short

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Proszę państwa do gazu

    Tadeusz Borowski · opowiadanie obozowe

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Opowiadanie Tadeusza Borowskiego przedstawia brutalną rzeczywistość niemieckiego obozu koncentracyjnego, w którym losy więźniów zależą od kaprysu komendanta i systemu pracy przymusowej. Głównym wątkiem jest dramatyczna sytuacja, w której bohaterowie stają przed wyborem między godnością a przetrwaniem, a tytułowe wezwanie staje się symbolem bezlitosnej machiny zagłady. Tekst ujawnia mechanizmy dehumanizacji i moralnego rozkładu w warunkach ekstremalnego terroru.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole_short
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole_short

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią

    Anonim · dialog średniowieczny

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    „Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią” to średniowieczny dialog moralny, w którym Polikarp, przedstawiciel ludu, spotyka personifikowaną Śmierć w swojej kuchni. Tekst przedstawia death nie jako karę, ale jako nieuchronną siłę porządku. Polikarp przechodzi od strachu do akceptacji through refleksję, co czyni dialog formą moralnej edukacji. Dzieło ukazuje, że akceptacja death przynosi spokój, a nie porzucenie życia.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: fragment
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: fragment

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Skąpiec

    Molier · komedia

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    „Skąpiec” to klasyczna komedia Moliera, w której główny bohater, Harpagon, prowadzi podwójne życie: z jednej strony jest skąpcem obsesyjnie przywiązującym do swojego majątku, z drugiej – zakochanym starcem pragnącym małżeństwa. Konflikt między jego chciwością a uczuciem oraz intrygi domowników prowadzą do serii nieporozumień i komicznych sytuacji, które ostatecznie ujawniają absurdalność jego postępowania. Utwór stanowi ostrą satyrę na ludzkie wady, w szczególności na chciwość i hipokryzję.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Tango

    Sławomir Mrożek · dramat

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    „Tango” to jeden z najbardziej znanych polskich dramatów absurdu, w którym cztery postacie w zamkniętym, niewyjaśnionym miejscu próbują ustalić, co się stało i kto jest winny. Akcja opiera się na ciągłych zmianach ról, manipulacji językiem i niemożności dotarcia do prawdy, co symbolizuje absurdalność ludzkiej egzystencji i mechanizmy władzy.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • wybrane pieśni, w tym Pieśń IX ks. I i Pieśń V ks. II

    Jan Kochanowski · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Branżowa I

    Wybór pieśni Jana Kochanowskiego, obejmujący Pieśń IX z księgi I oraz Pieśń V z księgi II, stanowi esencję liryki renesansowej, łączącą refleksję nad przemijalnością życia z afirmacją natury i sztuki. Teksty te ukazują wewnętrzną walkę podmiotu lirycznego między lękiem przed śmiercią a pragnieniem zachowania piękna i harmonii. To klasyczne przykłady humanistycznego spojrzenia na świat, gdzie człowiek jest miarą rzeczy, a natura odzwierciedla porządek kosmiczny.

    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • wybrane wiersze

    Cyprian Kamil Norwid · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I

    Wybrane wiersze Cypriana Kamila Norwida to antologia poezji, która łączy klasyczne motywy romantyczne z unikalną, często prowokacyjną formą i filozoficznym dystansem. Poeta porusza w nich tematykę samotności, relacji z Bogiem oraz krytyki społeczeństwa, wykorzystując neoklasycystyczne środki wyrazu i ironię. Zbiór ten stanowi klucz do zrozumienia specyficznego, wyprzedzającego swą epokę głosu jednego z najważniejszych polskich romantyków.

    • LO / technikum — zakres podstawowydo wyboru / uzupełniające · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: selection_or_named
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • wybrane wiersze

    Juliusz Słowacki · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Branżowa I

    Wybór wierszy Juliusza Słowackiego prezentuje kluczowe utwory jednego z czołowych polskich romantyków, ukazując ewolucję jego stylu od młodopolskiego patosu po dojrzały, filozoficzny refleks. Zbiór łączy tematykę miłosną, patriotyczną oraz egzystencjalną, stanowiąc fundament do zrozumienia specyfiki twórczości poety i jego miejsca w kanonie literatury narodowej.

    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • wybrane wiersze poetów epoki baroku

    Różni autorzy · wybór tekstów / pozycja zbiorcza

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I

    Zbiór ten prezentuje wybrane utwory polskiej poezji barokowej, ukazujące złożoność ludzkiego losu, przemijanie oraz konflikt między doczesnością a duchowością. Teksty odzwierciedlają typowe dla epoki fascynację marnością (vanitas), grą teatralną oraz dynamicznym postrzeganiem rzeczywistości. Analiza tych wierszy pozwala zrozumieć, jak barokowi poeci łączyli pobożność z filozoficznym smutkiem i estetyką zmysłowości.

    • LO / technikum — zakres podstawowydo wyboru / uzupełniające · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: selection_or_named
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: selection

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania

  • Zdążyć przed Panem Bogiem

    Hanna Krall · reportaż / literatura faktu

    • Liceum
    • Technikum
    • Branżowa I
    • Matura 2027

    Reportaż Hanny Krall to intymna rozmowa z onkologiem Zbigniewem Zielińskim, który opowiada o swojej walce z nowotworem i próbie pogodzenia się z nieuchronnością śmierci. Tekst łączy osobistą refleksję nad sensem życia z uniwersalnym pytaniem o granice ludzkiej wiedzy i wiary w obliczu cierpienia. To literacka próba uchwycenia momentu, w którym lekarz staje się pacjentem, a racjonalizm zderza się z metafizycznym lękiem.

    • LO / technikum — zakres podstawowywymagane · LO / technikum — zakres podstawowy · zakres: whole
    • Branżowa I stopnia — 2026wymagane · Branżowa szkoła I stopnia · zakres: whole

    Streszczenie · Bohaterowie · Motywy · Pytania