Nauka od podstaw · Biologia · Klasa 5
Roślina jest jednym organizmem, ale jej organy wykonują różne zadania. Najłatwiej je zapamiętać nie jako listę nazw, lecz jako system: korzeń pobiera, łodyga łączy i przewodzi, liść wykorzystuje światło, a kwiat i owoc są związane z rozmnażaniem.
Korzeń jest zwykle organem związanym z podłożem. Umocowuje roślinę i pobiera wodę wraz z rozpuszczonymi solami mineralnymi. Dzięki temu dostarcza surowce potrzebne częściom nadziemnym.
Stan korzeni wpływa na funkcjonowanie całej rośliny. Jeżeli pobieranie wody zostanie silnie ograniczone, liście mogą tracić jędrność i więdnąć, nawet jeśli same nie zostały uszkodzone.
Łodyga łączy korzenie z liśćmi, kwiatami i owocami. Utrzymuje części pędu w położeniu sprzyjającym ich funkcjom i uczestniczy w przewodzeniu substancji.
Woda i sole mineralne pobrane przez korzenie przemieszczają się przez łodygę ku częściom nadziemnym. Łodyga przewodzi również substancje organiczne wytwarzane w zielonych częściach rośliny do miejsc, które ich potrzebują.
Pęd stoi w zabarwionej wodzie, a po czasie kolor pojawia się w przebiegu części łodygi.
Odpowiedź: Łodyga uczestniczy w przewodzeniu wody ku częściom nadziemnym.
Liście są zwykle głównymi organami fotosyntetyzującymi rośliny. Ich ułożenie i powierzchnia sprzyjają pochłanianiu światła, a komórki zielonych części zawierają chloroplasty.
Liść uczestniczy również w wymianie gazowej. Przez aparaty szparkowe do wnętrza może dostawać się dwutlenek węgla, a na zewnątrz mogą przemieszczać się gazy i para wodna. Utrata wody w postaci pary to transpiracja.
Kwiat jest organem związanym z rozmnażaniem płciowym roślin okrytonasiennych. Jego struktury uczestniczą w procesach prowadzących do powstania nasion.
Owoc rozwija się w związku z rozmnażaniem i zawiera nasiona. Chroni je, a jego budowa może także pomagać w rozprzestrzenianiu nasion przez wiatr, wodę lub zwierzęta.
Organy nie pracują oddzielnie. Korzeń pobiera wodę, łodyga ją przewodzi, a liście wykorzystują ją w fotosyntezie. Produkty fotosyntezy mogą być transportowane do innych części rośliny, gdzie służą jako materiał i źródło energii.
Dlatego uszkodzenie jednego organu może wpływać na inne. Rozumienie rośliny jako systemu pozwala przewidywać skutki zmian lepiej niż samo zapamiętywanie nazw organów.
Co może się stać po poważnym uszkodzeniu korzeni?
Odpowiedź: Uszkodzenie korzeni zaburza zaopatrzenie części nadziemnych i wpływa na działanie całej rośliny.
Linki są dobierane z opublikowanych materiałów na podstawie relacji tematu, a nie podobieństwa słów w tytule.
Inne formy pracy nad dokładnie tym samym zagadnieniem.
Quiz diagnostyczny
Działa bez konta. Po odpowiedzi od razu zobaczysz jednoznaczny wynik i wyjaśnienie.
1. Który organ przede wszystkim pobiera z podłoża wodę i sole mineralne?
2. Która funkcja najlepiej opisuje łodygę?
3. Głównym miejscem fotosyntezy u typowej zielonej rośliny jest:
4. Kwiat jest najbardziej bezpośrednio związany z:
5. Najważniejszy związek owocu z nasionami polega na tym, że:
6. Jaka jest prawidłowa podstawowa droga wody?
7. Co najlepiej pokazuje doświadczenie z barwioną wodą i pędem?
8. Po silnym uszkodzeniu korzeni liście mogą więdnąć, ponieważ:
9. Transpiracja to:
10. Które zdanie najlepiej pokazuje współdziałanie organów?
Następny krok
Jeżeli przygotowujesz się do sprawdzianu, wybierz dopasowany materiał dla tego tematu i klasy albo wygeneruj własny zestaw.