Rozumowanie biologiczne, doświadczenia i analiza danych zamiast samego odtwarzania faktów

Original practice · nacisk na odpowiedzi otwarte

Biologia rozszerzona — autorski mini-zestaw badawczo-analityczny 1

Sugerowany czas: 55 minut. Autorski mini-zestaw SzkolaNa6. Nie jest oficjalnym arkuszem CKE ani jego rekonstrukcją i nie odwzorowuje pełnej liczby zadań lub punktów.

1. 1.closed

   Komórkę umieszczono w roztworze hipertonicznym. Wybierz najbardziej prawdopodobny kierunek netto przepływu wody: A) do komórki, B) z komórki, C) brak ruchu cząsteczek wody, D) tylko aktywny transport wody.

   Model odpowiedzi

   B. Woda przemieszcza się netto z komórki do roztworu o niższym potencjale wody.

2. 2.open

   Zaprojektuj doświadczenie sprawdzające wpływ natężenia światła na tempo fotosyntezy rośliny wodnej. Podaj zmienną niezależną, zależną, dwa warunki kontrolowane oraz sposób zwiększenia wiarygodności wyniku.

   Model odpowiedzi

   Model odpowiedzi powinien wskazać natężenie światła jako zmienną niezależną, mierzalny wskaźnik fotosyntezy jako zależną, kontrolę innych warunków i powtórzenia biologiczne lub techniczne.

3. 3.open

   Dwie grupy mają średnie wyniki 12,4 i 12,8, ale w obu odchylenie standardowe wynosi 3,1. Wyjaśnij, dlaczego sama różnica średnich nie wystarcza do stwierdzenia biologicznie istotnego efektu.

   Model odpowiedzi

   Trzeba uwzględnić zmienność, liczebność prób, projekt badania i odpowiednią analizę; niewielka różnica średnich przy dużym rozrzucie sama nie dowodzi efektu.

4. 4.open

   Uzasadnij, dlaczego mutacja korzystna w jednym środowisku nie musi zwiększać dostosowania w innym środowisku.

   Model odpowiedzi

   Wartość selekcyjna cechy zależy od warunków środowiska; ten sam fenotyp może zwiększać sukces reprodukcyjny w jednym zestawie warunków, a być neutralny lub niekorzystny w innym.

5. 5.closed

   Wybierz odpowiedź: wzrost stężenia CO₂ we krwi zwykle prowadzi do A) zmniejszenia wentylacji, B) zwiększenia wentylacji, C) zatrzymania wymiany gazowej, D) zaniku gradientu dyfuzji tlenu w każdym przypadku.

   Model odpowiedzi

   B. Wzrost CO₂ i związane z nim zmiany pH pobudzają mechanizmy regulujące wentylację.

6. 6.open

   Wyjaśnij dwa możliwe skutki eutrofizacji zbiornika wodnego, łącząc je w łańcuch przyczynowo-skutkowy od dopływu biogenów do zmian stężenia tlenu.

   Model odpowiedzi

   Nadmiar biogenów może zwiększyć produkcję biomasy; obumierająca materia jest rozkładana przez mikroorganizmy, co zwiększa zużycie tlenu i może prowadzić do deficytu tlenowego oraz śnięcia organizmów tlenowych.

7. 7.open

   W materiale źródłowym wykazano korelację między dwiema zmiennymi. Napisz, jakiego wniosku przyczynowego nie wolno automatycznie wyciągać i wskaż jeden typ dodatkowego dowodu, który wzmocniłby ocenę związku przyczynowego.

   Model odpowiedzi

   Sama korelacja nie dowodzi, że jedna zmienna powoduje drugą. Pomóc może kontrolowane doświadczenie, naturalny eksperyment lub analiza wykluczająca ważne czynniki zakłócające.

8. 8.open

   Wyjaśnij, dlaczego zwiększenie temperatury powyżej optimum może obniżyć szybkość reakcji katalizowanej przez enzym mimo większej energii kinetycznej cząsteczek.

   Model odpowiedzi

   Powyżej optimum może dochodzić do zmian struktury przestrzennej enzymu, w tym centrum aktywnego, co ogranicza tworzenie kompleksu enzym–substrat i obniża szybkość reakcji.